Legarda to file Bayanihan 3 law for coordinated response to global oil crisis

March 27, 2026

Senator Loren Legarda will file the Bayanihan Power to the People Act, or Bayanihan 3 Law, to establish a decisive government framework in addressing the impacts of the global oil crisis on Filipino households and the national economy.

Legarda stressed that Executive Order 110 declared a national energy emergency and outlined measures on conservation, anti-hoarding, and agency coordination, but it falls short of providing concrete relief.

She noted the absence of clear timelines for immediate and medium-term action, the lack of direct consumer price protection, and the continued use of replacement cost pricing by oil companies. She further emphasized that the value-added tax remains wrongfully imposed on certain electricity charges, private sector cooperation is left voluntary, and funding sources are undefined. These gaps demand urgent legislative intervention.

Legarda explained that price control can only serve as a short-term buffer, not a real solution, warning that the nation risks repeatedly choosing between high prices or high subsidies, both of which are unsustainable. She underscored that the long-term answer is to reduce dependence on imported fuel through electric vehicle transition, renewable energy, and diversification.

“The nation deserves a coordinated, detailed and effective plan that provides protection and relief in the face of this global crisis,” Legarda said.

The proposed bill sets out the necessary powers to enable the Executive to steer the country away from dependence on imported fuel, which continues to expose the Philippines to global price volatility and external shocks. It also seeks to accelerate the transition toward more stable, sustainable, and domestically anchored energy sources, including the rapid development and deployment of renewable energy, energy efficiency measures, and alternative transport systems.

Legarda emphasized that the present challenge must be treated as an opportunity to drive urgent transition and build resilience, just as past crises have spurred innovation and adaptation.

Notably, the Bayanihan 3 Law seeks to address both the immediate impact of the crisis and its inflationary effects. Among the tools it grants the President are time-bound tax relief measures, including the possible exemption of VAT on basic goods and services to ease the burden on consumers. At the same time, it introduces emergency revenue measures such as higher taxes on luxury and sin goods, and the imposition of a wealth tax, so that those with greater capacity can help support the government’s response while the crisis is ongoing.

Legarda is set to file the proposed Bayanihan 3 Law in the Senate, with the draft incorporating key findings from the hearings of the Proactive Response and Oversight for Timely and Effective Crisis Strategy (PROTECT) Committee. These inputs are intended to ensure a more coordinated, responsive, and effective framework for relief, recovery, and crisis management. (30)

—————————————————————————

Legarda maghahain ng Bayanihan 3 Law para sa pinagkaisang tugon sa pandaigdigang krisis sa langis

Maghahain si Senadora Loren Legarda ng Bayanihan Power to the People Act o Bayanihan 3 Law upang magtatag ng matibay na balangkas ng pamahalaan sa pagtugon sa epekto ng pandaigdigang krisis sa langis sa mga pamilyang Pilipino at sa pambansang ekonomiya.

Binigyang-diin ni Legarda na idineklara ng Executive Order 110 ang pambansang emergency sa enerhiya at naglatag ng mga hakbang sa pagtitipid, laban sa hoarding, at koordinasyon ng mga ahensya, ngunit kulang ito sa pagbibigay ng konkretong tulong.

Itinuro niya ang kawalan ng malinaw na takdang panahon para sa immediate at medium term action, ang kakulangan ng direktang proteksyon sa presyo para sa mga mamimili, at ang patuloy na paggamit ng replacement cost pricing ng mga kompanya ng langis. Dagdag pa niya, nananatiling ipinapataw nang mali ang value‑added tax (VAT) sa ilang singil sa kuryente, boluntaryo lamang ang pakikipagtulungan ng pribadong sektor, at hindi tiyak ang mga pinagkukunan ng pondo. Ang mga puwang na ito ay nangangailangan ng agarang interbensyong pambatas.

Ipinaliwanag ni Legarda na ang price control ay pansamantalang panangga lamang at hindi tunay na solusyon, na nagbababala na maaaring paulit‑ulit na mapilitan ang bansa na pumili sa pagitan ng mataas na presyo o mataas na subsidiya—parehong hindi matatagalan. Binigyang-diin niya na ang pangmatagalang sagot ay ang pagbawas ng pag-asa sa inaangkat na langis sa pamamagitan ng paglipat sa mga de‑kuryenteng sasakyan, renewable energy, at mas malawak na pinagkukunan ng enerhiya.

“Karapat-dapat ang bansa sa isang pinag-ugnay, detalyado, at epektibong plano na nagbibigay ng proteksyon at ginhawa sa harap ng pandaigdigang krisis na ito,” Legarda said.

Itinatakda ng panukalang batas ang kinakailangang kapangyarihan upang magabayan ng Ehekutibo ang bansa palayo sa labis na pag-asa sa inaangkat na langis, na patuloy na naglalantad sa Pilipinas sa pabagu-bagong presyo at panlabas na panganib. Layunin din nitong pabilisin ang paglipat tungo sa mas matatag, mas napapanatili, at nakaugat sa lokal na pinagkukunan ng enerhiya, kabilang ang mabilis na pagpapaunlad at paggamit ng renewable energy, mga hakbang sa pagtitipid ng enerhiya, at alternatibong sistema ng transportasyon.

Binigyang-diin ni Legarda na dapat ituring ang kasalukuyang hamon bilang pagkakataon upang itulak ang agarang transisyon at pagtibayin ang katatagan, gaya ng mga nakaraang krisis na nagbunsod ng inobasyon at pag-angkop.

Partikular, layunin ng Bayanihan 3 Law na tugunan ang agarang epekto ng krisis at ang impluwensya nito sa implasyon. Kabilang sa mga kapangyarihang ibinibigay nito sa Pangulo ang mga time‑bound na hakbang sa buwis, gaya ng posibleng pagbubukod ng VAT sa mga pangunahing produkto at serbisyo upang maibsan ang pasanin ng mga mamimili. Kasabay nito, nagtatakda ito ng mga emergency revenue measures gaya ng mas mataas na buwis sa mga luho at sin goods, at pagpataw ng wealth tax, upang ang may mas malaking kakayahan ay makatulong sa pagsuporta sa tugon ng pamahalaan habang nagpapatuloy ang krisis.

Nakatakdang ihain ni Legarda ang panukalang Bayanihan 3 Law sa Senado, kalakip ang mga mahahalagang natuklasan mula sa mga pagdinig ng Proactive Response and Oversight for Timely and Effective Crisis Strategy (PROTECT) Committee. Layunin ng mga input na ito na matiyak ang mas pinag-ugnay, tumutugon, at epektibong balangkas para sa tulong, pagbangon, at pamamahala sa krisis.